CCS Moravia (Heidelberg×MND): lưu trữ tới ~800.000 t CO₂/năm từ NM Mokrá từ 2034; hub địa chất Nam Moravia ~20 Mt; MND mở rộng cho emitter khác

Heidelberg Materials và công ty năng lượng Séc MND đang triển khai kế hoạch dự án CCS Moravia (carbon capture and storage). Theo CemNet ngày 25/8/2026, dự n hướng tới lưu trữ tới khoảng 800.000 tấn CO₂ mỗi năm từ nhà máy xi măng Mokrá kể từ năm 2034.

CO₂ thu hồi sẽ được lưu trong các thành tạo địa chất xốp tại Nam Moravia. Về tổng dung lượng hub: CemNet (25/8/2026) ghi khoảng 20 Mt; oEnergetice / EkoNews (8/4/2024) ghi ước khong 23,4 Mt.

Dự án còn ở giai đoạn khảo sát, tìm funding và đối tác emitter; đây là giai đoạn pre-FID, chưa phải COD capture–storage. Dây clinker mới Mokrá (tiến độ ~70,8% đầu 7/2026, COD kỳ vọng 2027) là dự án riêng tại cùng site.

Thông tin chính

Nội dung Chi tiết
Dự n CCS Moravia
Đối tác Heidelberg Materials × MND (tập đoàn KKCG)
Nguồn phát thải Nhà máy xi măng Mokrá (gần Brno), Cộng hòa Séc
Công suất lưu trữ mục tiu Tới khoảng 800.000 t CO₂/năm từ 2034 (kế hoạch)
V trí lưu trữ Thành tạo địa chất xốp / aquifer Nam Moravia
Tổng dung lượng hub (A) ~20 Mt — CemNet 25/8/2026
Tổng dung lượng hub (B) ~23,4 Mt — oEnergetice / EkoNews 8/4/2024
Trạng thái Pre-FID; đang khảo sát site, tìm funding và emitter
CAPEX Phát ngôn MND (2024): “hundreds of millions of euros” — chưa có số EUR chốt
Hub mở rộng MND muốn mở hạ tầng cho emitter cng nghiệp khác từ ~2034
Dây clinker Mokrá ~70,8% đầu 7/2026; COD kỳ vọng 2027

Heidelberg Materials và MND tiến hành CCS Moravia

CemNet ngày 25/8/2026 cho biết Heidelberg Materials và MND đang tiến hành kế hoạch dự án CCS Moravia quy mô nhiều tỷ koruna Séc.

Kế hoch: thu hồi CO₂ tại nhà máy xi măng Mokrá, sau đó lưu trữ trong các thành tạo địa chất xốp tại Nam Moravia.

Công suất lưu trữ nêu tới khoảng 800.000 tpa từ năm 2034.

MND đóng góp kinh nghiệm thăm dò đa chất, khoan và lưu trữ khí dưi đất. Công ty thuộc tập đoàn đầu tư KKCG.

Mục tiêu khoảng 800.000 t CO₂/năm từ 2034

Con số khoảng 800.000 tấn CO₂/năm từ Mokrá kể từ 2034 xuất hin trên CemNet (8/2026), oEnergetice (4/2024) và đánh giá Bellona Europa / COREu về NECP Séc.

Đy là công suất / mốc vận hành kế hoạch.

Bellona Europa ghi CCS Moravia là dự án CCS chuỗi đy đ đầu tiên của Cộng hòa Séc, với kế hoạch bắt đầu vận hành năm 2034 tại Mokrá và lưu trữ trong aquifer Nam Moravia.

Hub Nam Moravia: CemNet ~20 Mt; oEnergetice ~23,4 Mt

A — CemNet (25/8/2026): cơ sở lưu trữ kế hoạch có tổng dung lượng khoảng 20 Mt CO₂.

B — oEnergetice / EkoNews (8/4/2024): ước tổng dung lượng khoảng 23,4 triệu tấn CO₂ nén dưới đất tại khu vực dự kiến.

MND muốn mở hub cho emitter khác

Theo CemNet, MND dự đnh phát triển dự án thành hub lưu trữ carbon rng hơn, để các emitter công nghiệp khác sử dụng hạ tầng từ khoảng năm 2034.

oEnergetice (2024) cũng ghi MND muốn trao đổi với các emitter khác và biến CCS Moravia thành “CCS hub” trong tương lai.

Trạng thái: khảo sát, funding, chưa FID

oEnergetice mô tả MND vẫn đang khảo sát vị trí, tìm nguồn tài trợ và emitter.

Đy là giai đoạn trước quyết định đầu tư cuối (pre-FID).

Michal Sasín (MND Energy) được oEnergetice dẫn lời cho biết tổng chi phí đầu tư “substantial, amounting to hundreds of millions of euros”, tương đương hàng tỷ CZK.

Hai bên từng nêu ý định xin hỗ trợ từ EU Innovation Fund (large scale) vào năm 2024.

Vì sao lưu trữ trên đất liền Nam Moravia?

Klára Šestáková, pht ngôn vin Heidelberg Materials CZ, được oEnergetice dẫn lời: do vị trí địa lý, Séc khó dùng cùng công nghệ lưu trữ ngoài khơi Na Uy như tại Brevik nếu chưa có mạng ống CO₂ xuyên châu âu.

Theo bà, lưu trữ CO₂ nén trong các cấu trúc đá sâu đưc lựa chọn phù hợp hơn cho điều kiện Séc khi chưa có mạng vận chuyển xuyên biên giới hoàn chỉnh.

Heidelberg Materials đang triển khai / thử nghiệm công nghệ thu hồi tại Brevik (Na Uy) với hướng lưu tr dưới đáy biển thềm lục địa Na Uy — đây là dự án khác, dùng để đối chiếu công nghệ, không thay thế timeline CCS Moravia.

Khung chính sách NECP và CCUS Action Plan

Bellona Europa / COREu nêu CCS xuất hiện trong National Energy and Climate Plan (NECP) của Séc và CCUS Action Plan do Bộ Môi trường công bố năm 2025.

Theo Bellona Europa, Séc kỳ vọng khối lượng CO₂ thu hồi tăng từ khoảng 2,9 Mt/năm vào 2035 lên khoảng 7 Mt/năm vào 2050, chủ yếu từ xi măng, vôi, sinh khối và đốt khí.

Bellona cũng ghi hiện chưa có cơ sở lưu trữ thơng mại đang vận hành tại Séc.

CCS Moravia được nêu là dự án chuỗi đầy đủ đầu tiên với kế hoạch start 2034 — khung chính sách không thay FID.

Nghiên cứu CO2-SPICER và mỏ Zar-3

oEnergetice cho biết MND cùng Czech Geological Survey, VŠB – Technical University of Ostrava và Viện Vật lý địa cầu Viện Hàn lâm Khoa học Séc từng đánh giá dự án nghiên cứu CO2-SPICER.

Dự án xem xét tiềm năng lưu trữ CO₂ tại mỏ dầu khí Zar-3 (Nam Moravia).

Theo Juraj Franců (Czech Geological Survey) được dẫn, dung lượng mô hình cho thí nghiệm pilot khoảng 70.000 tấn CO₂ — quy mô nhỏ, khác với hub thương mại ~20 Mt / ~23,4 Mt nêu cho CCS Moravia.

Bellona ghi Zar-3 quá nhỏ cho nhu cầu dài hạn; kế hoạch tiêm pilot vẫn phụ thuộc nguồn CO₂ thu hồi sẵn có.

Tách biệt dây clinker Mokrá COD 2027

Cùng site Mokrá, Heidelberg Materials đang xây dây chuyền clinker mới: tiến độ khoảng 70,8% đầu tháng 7/2026; hoàn tất / COD kỳ vọng năm 2027 (CemNet).

Dây mới gồm kiln, clinker cooler, preheater, vertical mill và homogenisation silo. Đây là dự án hiện đi hóa sản xuất, khác với FID / COD của chuỗi capture–storage.

Hoàn thành dây clinker không đồng nghĩa CCS đã sẵn sàng vận hành.

Hạ tầng vận chuyển CO₂ vẫn là điều kiện mở

Bellona / COREu nêu Séc đang xem xét xuất khẩu CO₂ sang Na Uy hoặc Đức khi dung lượng lưu trữ trong nước còn hạn chế, đồng thời nghiên cứu chuyển đổi ng khí hiện hữu cho vận chuyển CO₂ xuyên biên giới.

Một nghiên cứu chung về hạ tầng vận chuyển CO₂ khu vực đưc nêu với mc tiêu hoàn thnh nm 2026.

Đường bộ và đường sắt đưc đánh giá kém khả thi hơn so với ống dẫn.

Những bước tiếp theo

  • Hoàn tất khảo sát địa chất và lựa chọn vị trí lưu trữ;
  • Quyết định đầu tư cuối (FID) — chưa công bố;
  • Xác nhận funding (Innovation Fund / nguồn khác) — chưa khẳng định đã trúng qu thương mại;
  • Thu hút emitter công nghiệp khác vào hub từ ~2034;
  • Khung pháp lý lưu tr CO₂ trong nước (bao gồm bảo đm tài chính vận hành kho chứa Bộ Môi trường Séc từng xác nhận cần quy định);
  • Mốc vận hành mục tiêu 2034 — kế hoạch, chưa COD;
  • Dung lượng hub cuối cùng sau khảo sát — còn mở giữa ~20 Mt (CemNet) và ~23,4 Mt (oEnergetice).

Nguồn: CemNet / International Cement Review (25/8/2026); oEnergetice / EkoNews (8/4/2024); Bellona Europa / COREu — Czechia NECP & CCUS Action Plan; Heidelberg Materials CZ (ngữ cảnh nhà máy Mokrá).